شهر هوشمند چیست؟

تاریخ: 95/3/9

Smart City

 ازجمله استراتژی‌ها و راهکارهای لازم برای توسعهٔ اقتصادی و رسیدن به اقتصادی پایدار در هر کشور، تقویت اقتصاد منطقه‌ای شهری و یا به عبارت بهتر توسعه اقتصاد پایدار بر مبنای هوشمندی شهر است. اقتصاد پایدار و هوشمند، خود نیازمند امکانات هوشمند در هر شهر ازجمله: اقتصاد هوشمند، زیرساخت و ارتباطات هوشمند، حمل‌ونقل شهری هوشمند، انرژی هوشمند، دولت هوشمند، امنیت هوشمند، سلامت هوشمند، کسب کار هوشمند و حتی شهروند هوشمند است.

در این استراتژی، یعنی اقتصاد پایدار بر مبنای شهر هوشمند که بر اساس نظریه و تئوری سیستم‌ها بناشده است، شهرها به‌عنوان یک کلان سیستم در نظر گرفته‌شده و هر شهر از اجزایی به نام زیرسیستم تشکیل گردیده و این زیرسیستم‌ها، در حقیقت همان سازمان‌ها، صنایع، مردم و دیگر مؤلفه‌های شهری هستند که در راستای رسیدن به هدف نهایی که همان اقتصاد توسعه‌یافته و پایدار شهری است، به‌صورت منظم و یکپارچه در ارتباط و تعامل می‌باشند.

مفاهیم 

امروزه مدیران با پدیده‌ای بنام شهرنشینی روبرو هستند و شهرهای امروزی، که تقریباً نیمی از جمعیت جهان در آن‌ها زندگی می‌کنند، به‌عنوان شبکه‌ها و سیستم‌های پیچیده‌ای در نظر گرفته‌شده و از اجزایی مانند: شهروندان، صنایع و کسب‌وکار، حمل‌ونقل، ارتباطات، زیرساخت‌های انرژی، خدمات شهری و دیگر زیر سیستم‌های شهری، تشکیل‌شده‌اند. " شهر هوشمند" نیز در ادبیات مدیریتی و سیستمی، به‌عنوان یک " کلان سیستم هوشمند"شناخته‌شده که به‌صورت هوشمند مدیریت می‌شود. جهت تشریح بیشتر، تعاریف شهر هوشمند در ادامه ارائه می‌گردد.

اصطلاح "شهر هوشمند" هنوز به‌طور بسیار گسترده‌ای در ادبیات مدیریت و برنامه‌ریزی شهری استفاده‌نشده و هنوز هم شناسایی جنبه‌های مختلف آن به‌عنوان یک اصل برای بررسی جزئیات بیشتر، در حال مطالعه و پژوهش است. ولی از طرف اندیشمندان این حوزه، تعاریفی از شهر هوشمند بیان‌شده که در ادامه ارائه می‌گردد:

" شهر هوشمند "مکانی ممتاز برای توسعه پایدار اقتصادی، صنعتی و ... بوده که در آن به مسائلی مانند ترافیک، مصرف انرژی، آلودگی، تخریب سرزمین، بروز رسانی و بهینه‌سازی زیرساخت‌های شهری، بهبود کیفیت زندگی و ... از طریق یک رویکرد نوآورانه و سیستماتیک، بر اساس ارتباط و تبادل اطلاعات با هدف بهینه‌سازی فرآیندهای مدیریت شهری پرداخته می‌شود.

" شهری هوشمند" است که سرمایه‌گذاری در سرمایه‌های انسانی و اجتماعی و زیرساخت‌های ارتباطی ازجمله حمل‌ونقل و همچنین زیرساخت‌های مدرن مانند ICT که باعث رشد پایدار اقتصادی و کیفیت بالای زندگی می‌شود، با مدیریت صحیح منابع طبیعی، از طریق مدیریت مشارکتی مردم در آن انجام پذیرد.

بر اساس ادبیات مدیریت شهری، "شهری هوشمند" است که قادر به پیوند سرمایه فیزیکی با سرمایه اجتماعی به‌منظور توسعه خدمات بهتر و زیرساخت لازم در یک شهر بوده و تنها در این صورت است که مدیران شهری و استانی، قادر به تجمیع فن‌آوری، اطلاعات، و دیدگاه فرهنگی و اجتماعی برحسب یک برنامه منسجم و بهبود خدمات شهری خواهند بود.

بر اساس نگرش و تفکر سیستمی، "شهر هوشمند"یک کلان سیستم از زیرسیستم‌های شهری است. به‌عبارت‌دیگر با ترکیب و تعامل بسیاری از مجموعه‌های شهری مانند: سازمان‌ها، شرکت‌ها، دانشگاه‌ها، شهروندان و... و همچنین مجموعه‌ها و زیرسیستم‌های مستقل هوشمند در هر شهر، سیستم پیچیدهٔ بزرگی تشکیل می‌گردد که به آن شهر هوشمند گویند.

 اجزا و مؤلفه‌ها

همان‌طور که بیان شد، " شهر هوشمند"به‌عنوان یک کلان سیستم در نظر گرفته‌شده که از اجزا و مؤلفه‌هایی به نام زیرسیستم‌ها تشکیل می‌گردد. زیرمجموعه‌ها و زیرسیستم‌های شهری با داشتن اهدافی مستقل و مشخص، به انجام وظایف و کارکردهای تعریف‌شده در حوزهٔ خود اقدام نموده و در راستای رسیدن به هدف نهایی کلان سیستم شهر هوشمند، در ارتباط و تعامل منظم و یکپارچه هستند.

بنابراین به‌راحتی می‌توان مشاهده نمود که " شهر هوشمند" داری زیرمجموعه‌ها، زیرسیستم‌ها و مؤلفه‌های اصلی زندگی هوشمند بوده که این مؤلفه‌ها عبارت‌اند از:

- مدیریت هوشمند شهری

- انرژی هوشمند

- ساختمان هوشمند

- حمل‌ونقل هوشمند

ز- یرساخت هوشمند

- تکنولوژی هوشمند

- سلامت و مراقبت‌های بهداشتی هوشمند

 

منبع: بولتن خبری پیشرو نگار هدف